विरेन्द्र बाग:कंचनपुर, भाद्र ७ सुदूरपश्चिम विश्वविद्यालय, भाषा, साहित्य तथा सांस्कृतिक अध्ययन केन्द्रको आयोजनामा मानवतावादी राजा जयपृथ्वीबहादुर सिंहको १४९ औं स्मृति दिवसको अवसरमा एक विशेष विचार गोष्ठी कार्यक्रम सम्पन्न भएको छ।
कार्यक्रममा प्रा. डा. हरीशचन्द्र भट्टको सभापतित्व, उपकुलपति प्रा. डा. हेमराज पन्तको प्रमुख आतिथ्य तथा जिल्ला समन्वय समितिका प्रमुख दुर्गा बोहरा, मानविकी तथा समाजशास्त्र संकायका निवर्तमान डीन् मुकुन्द वल्लभ कलौनी लगायत विभिन्न दलका नेतागण, प्राध्यापक, समाजसेवी तथा विद्यार्थीहरूको उल्लेखनीय उपस्थिति रहेको थियो।
वक्ताहरूले राजा जयपृथ्वीबहादुर सिंहको बहुआयामिक योगदानको स्मरण गर्दै उहाँलाई नेपालको इतिहासमा एक दूरदर्शी, शिक्षावादी र मानवतावादी व्यक्तित्वका रूपमा चित्रित गरे।
जनताको राजा : जयपृथ्वीबहादुर सिंह
नेपालको सुदूरपश्चिम क्षेत्रको बझाङका राजा जयपृथ्वीबहादुर सिंह एक असाधारण सामाजिक चिन्तक, प्रगतिशील शासक र शिक्षाको बलियो पक्षपाती हुनुहुन्थ्यो। उहाँले शिक्षा, मानव अधिकार, सामाजिक न्याय र समावेशी मूल्यहरूलाई राज्य सञ्चालनको मूल आधार बनाउनु भयो।
उहाँले आधुनिक शिक्षाको सुरुवात गर्दै नेपालमा पहिलोपटक विद्यालय स्थापना, पुस्तक लेखन र प्रकाशन, पुस्तकालय सञ्चालन, तथा शैक्षिक अवसरमा समान पहुँच सुनिश्चित गर्ने काम गर्नु भयो। उहाँले लेख्नुभएको “गुरु पुस्तक”, “जयपृथ्वी भाषण” लगायतका कृतिहरू आज पनि समाज रूपान्तरणका मार्गदर्शक बनेका छन्।
त्यसैगरी जातीय विभेद, लैंगिक असमानता, छुवाछुत र अन्धविश्वासजस्ता सामाजिक कुरीतिहरूविरुद्ध आवाज उठाउँदै उहाँले समानता र मानवताको पक्षमा उदाहरणीय पहल गर्नु भयो। उहाँले “शिक्षा बिना उन्नति छैन” भन्ने नारालाई व्यवहारमा उतार्दै राजालाई नभई जनतालाई केन्द्रमा राखेर शासन गर्ने परम्पराको सुरुवात गर्नुभयो।
कार्यक्रममा सहभागी वक्ताहरूले जयपृथ्वीबहादुर सिंहको योगदानलाई शैक्षिक पाठ्यक्रममा समावेश गर्नुपर्ने, उहाँका विचारलाई अनुसन्धान र संवादका माध्यमबाट जीवन्त राख्नुपर्ने, साथै सामाजिक रूपान्तरणमा उहाँको दृष्टिकोणलाई वर्तमान सन्दर्भमा पुनः मूल्याङ्कन गर्नुपर्नेमा जोड दिएका थिए।
कार्यक्रमले नयाँ पुस्तालाई देशभक्ति, सेवाभाव र सामाजिक उत्तरदायित्वप्रति प्रेरित गर्ने विश्वास आयोजकले व्यक्त गरेका छन्।
